Sociale competentie volgen met de SCOL

Scholen geven het stimuleren van sociale competentie hoge prioriteit. Maar hoe meet je sociale competentie en hoe volg je de ontwikkeling bij leerlingen? En hoe signaleer je of leerlingen extra stimulering nodig hebben? Daarvoor is er de SCOL, een observatielijst voor sociale competentie.

Wat is de SCOL?
De SCOL brengt in kaart hoe sociaal competent een leerling zich in verschillende situaties op school gedraagt. Het digitale instrument bestaat uit zesentwintig vragen, verdeeld over acht categorieën van sociaal competent gedrag: ervaringen delen, aardig doen, samen werken en doen, een taak uitvoeren, jezelf presenteren, een keuze maken, opkomen voor jezelf, omgaan met ruzie. Er is een SCOL voor het basisonderwijs en er is een versie voor de eerste twee jaar van het voortgezet onderwijs. Daarmee kunt u een doorlopende lijn creëren.

SCOL-pakket
Het SCOL-pakket bestaat uit een webbased softwareprogramma en een handleiding. Net als de SCOL voor basisonderwijs is ook de SCOL voor voortgezet onderwijs genormeerd. Daartoe hebben we een landelijk normeringsonderzoek uitgevoerd onder een representatieve steekproef van 3.200 leerlingen uit de onderbouw.

Resultaten per leerling, per groep en per school
De docent (meestal de mentor) vult de vragenlijst twee keer per jaar in voor alle leerlingen in de klas. Per leerling kost het invullen ongeveer vijf minuten. De resultaten ontvangt u per leerling, per klas, en per school. U kunt ze direct op het scherm bekijken en uitprinten. De resultaten vormen het uitgangspunt voor planmatig onderwijs, groepsgewijs of individueel. De handleiding biedt hiervoor suggesties. De schoolbrede resultaten kunnen aanleiding zijn om het beleid vorm te geven.

LeerlingSCOL, portfolio en lessen
U kunt de SCOL gebruiken als op zichzelf staand leerlingvolgsysteem. Daarnaast zijn er lessen ontwikkeld die direct aansluiten op de SCOL. Zo kan er op klassenniveau projectmatig aan de verschillende gedragscategorieën gewerkt worden. Tevens is onlangs de LeerlingSCOL uitgegeven. De LeerlingSCOL geeft het oordeel van de leerling over zijn eigen sociale competentie weer. De resultaten van de SCOL en LeerlingSCOL kunnen als uitgangspunt dienen om op individueel niveau aan sociale competentie te werken. Dit kan door middel van een bijbehorende portfoliowerkwijze, die al op de markt is voor het basisonderwijs en op dit moment wordt ontwikkeld voor het vo. Dit instrument gaat uit van dezelfde visie op sociale competentie en van dezelfde gedragscategorieën.

Meer weten?
Wilt u meer informatie over de SCOL, kijk dan op www.scol.nl. Op deze website kunt u ook de handleiding downloaden.
U kunt ook contact opnemen met Mar Noordegraaf, m.noordegraaf@cedgroep.nl, of de folder downloaden.

Artikel over SCOL in Remediaal
Artikel over de SCOL in Van 12 tot 18
Artikel 'SCOL-vo helpt bij inzetten sociale competenties'