Basiscursus Intern begeleider/kwaliteitscoördinator (po)

De drie rollen van de intern begeleider

De beroepsstandaard onderscheidt drie kerntaken die samen direct bijdragen aan de kwaliteit van het onderwijs:

• Leercoördinator – je stuurt het onderwijsleerproces en ondersteunt leerkrachten bij didactische en pedagogische keuzes.
• Trendanalist – je analyseert data en leerlingresultaten en vertaalt deze naar schoolbrede verbeteracties.
• Zorgregisseur – je bewaakt de ondersteuningsstructuur, verbindt professionals en zorgt dat iedere leerling passende ondersteuning krijgt.

Met deze rollen vervult de intern begeleider een sleutelpositie in de kwaliteitszorg en werkt nauw samen met de directie aan duurzame schoolontwikkeling.

In deze praktische opleiding leer je precies wat elke rol inhoudt en hoe je ze effectief inzet. Je ontdekt waar de kansen en aandachtspunten in jouw school liggen, en je merkt al snel dat je meer invloed hebt dan je misschien dacht. Je werkt met thema’s als opbrengstgericht werken, professionele communicatie, leerlingzorg, taal, rekenen en gedrag.

Niet voor niets bestaat de opleiding uit acht intensieve cursusdagen: samen vormen ze een stevige basis om je taak als intern begeleider vol vertrouwen en deskundigheid uit te voeren.

Hoe zien de cursusdagen eruit?

Tijdens de cursus doorloop je acht thematische bijeenkomsten. Iedere dag heeft een eigen focus en bouwt verder op jouw groei als intern begeleider en kwaliteitscoördinator. Hieronder lees je wat je per bijeenkomst kunt verwachten:

Dag 1 – Introductie & beroepsbeeld

Je maakt kennis met de beroepsstandaard voor intern begeleiders en de bijbehorende competenties (niveau A).
Je verkent welke rollen je gaat vervullen, hoe jouw schoolsituatie eruitziet en welke ontwikkelruimte je hebt. Ook krijg je een helder beeld van wat je tijdens de opleiding gaat doen en bereiken.

Dag 2 – Opbrengstgericht werken in 4D (OGW4D)

Je duikt in de vier elementen van OGW4D: data, duiden, doelen en doen. Deze bewezen effectieve aanpak vormt de basis van kwaliteitszorg binnen de school. Je leert hoe OGW4D bijdraagt aan optimaal leren voor alle leerlingen en hoe je dit in jouw rol inzet.

Dag 3 – Grip op leerlingzorg

Je verdiept je in jouw rol als zorgregisseur. Je leert hoe je de ondersteuningsstructuur coördineert, processen evalueert en verbetert. Bovendien breng je de zorgstructuur van je school in beeld met behulp van een zorgkalender.

Dag 4 – Laat data voor je werken

Tijdens deze dag staat data‑analyse centraal. Je onderzoekt of de verwachte ontwikkeling zichtbaar is in toetsresultaten en andere gegevens, en wat dat betekent voor het onderwijsaanbod. Je leert hoe data jouw belangrijkste instrument worden in kwaliteitsverbetering.

Dag 5 – Professioneel communiceren & coachen

Je oefent met coachende vaardigheden om collega’s te begeleiden in hun professionele ontwikkeling.
Hoe stimuleer je een leercultuur? Hoe neem je collega’s mee in vernieuwingen? Hoe voer je constructieve, professionele gesprekken? Dat staat vandaag centraal.

Dag 6 – Presenteren & duiden van data

Als trendanalist presenteer je jouw data‑analyse aan de groep. Je wisselt ervaringen uit, leert van anderen en ervaart de kracht van OGW4D. Ook ga je aan de slag met de vraag: hoe begeleid ik mijn team bij het analyseren van leerlingresultaten?

Dag 7 – Het jonge kind: de basis voor later

Je leert waarom de opbrengsten van groep 8 beginnen in groep 1. Je verdiept je in de ontwikkeling van het jonge kind, en hoe IB’ers bijdragen aan doorgaande lijnen, spelend leren en een sterke basis in de onderbouw.

Dag 8 – Reflectie op je datagesprek & afronding

Je kijkt terug op een door jou gevoerd datagesprek met een collega. Wat ging goed? Wat kan beter? In deze bijeenkomst leer je van elkaars ervaringen en van de trainer. Daarmee rond je de opleiding af. Je sluit af met het maken en inleveren van je portfolio‑opdrachten.

Wat kun je na afloop van de opleiding als intern begeleider?

• Na het afronden van de opleiding kun je data analyseren en toetsresultaten koppelen aan het onderwijsaanbod, zodat je onderbouwde keuzes maakt voor verbetering op school.
• Daarnaast heb je je coachingsvaardigheden op didactisch en pedagogisch handelen versterkt en geoefend, waardoor je collega’s effectiever kunt begeleiden.
• Ook ben je vertrouwd geraakt met de principes van opbrengstgericht werken in 4D, inclusief het werken aan gedrag, en weet je hoe je deze aanpak praktisch toepast binnen jouw schoolcontext.

Meest gestelde vragen

Wanneer start de IB‑opleiding weer?

De nieuwe startdata worden jaarlijks bekendgemaakt op deze cursuspagina. Als er (nog) geen data zichtbaar zijn, kun je je inschrijven voor de belangstellendenlijst. Je ontvangt dan automatisch bericht zodra er nieuwe groepen starten.

Waar wordt de IB‑opleiding gegeven?

De cursus wordt doorgaans aangeboden in Rotterdam, Utrecht. Op deze cursuspagina staan de actuele locaties.

Hoe lang duurt de cursus?

De basiscursus bestaat uit 8 bijeenkomsten, verspreid over het schooljaar.

Wat is de studiebelasting?

Naast de bijeenkomsten (ongeveer 50 SBU) is er een studiebelasting van ongeveer 75 uur, bestaande uit:

• opdrachten in de praktijk
• voorbereidingsopdrachten
• het maken van een eindproduct (bijv. kwaliteitsplan, analyse of verbetertraject)

Is het niveau post‑HBO?

Ja, de cursus is post-hbo: een afgeronde Pabo-opleiding of opleiding remedial teaching is een vereiste.

Is online deelnemen mogelijk?

Nee, de bijeenkomsten zijn fysiek, omdat veel onderdelen bestaan uit interactieve werkvormen en het oefenen van gespreksvaardigheden. Zo verhogen we het leerrendement.

Is deelname ook mogelijk als ik (nog) geen formele IB‑rol heb?

Ja, mits je binnen de school werkt aan leerlingzorg of kwaliteitsontwikkeling, zoals:

• aspirant‑IB’er
• bovenbouwcoördinator
• kwaliteitsmedewerker
• leerkracht met ambitie in ondersteuning of beleid

Is de cursus geschikt voor speciaal onderwijs?

In deze cursus ontmoet je vakgenoten uit het primair én gespecialiseerd onderwijs. Waarom is dit? Onze visie: doe normaal wat normaal kan en speciaal wat speciaal moet. De praktijkvoorbeelden zijn dan ook voornamelijk gericht op het primair onderwijs. Vanzelfsprekend is er daarnaast aandacht voor de ondersteuningsbehoeften van leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs. Omdat deze sterk afhangen van de doelgroep, werken we met de praktijkervaringen uit de groep. Zo krijgt iedere deelnemer de juiste leerervaring.

Is er een intake of persoonlijk onderzoek onderdeel van de IB‑opleiding?

Ja. Voorafgaand aan de start van de opleiding vindt een intake plaats. In dit gesprek bespreken we jouw huidige rol, ervaring en ontwikkelvragen, zodat je goed voorbereid van start gaat. Na de eerste bijeenkomst maak je een Persoonlijk Koers Onderzoek (PKO). Dit onderzoek helpt je om helder zicht te krijgen op jouw persoonlijke ontwikkelpunten als (aankomend) intern begeleider. De uitkomsten neem je mee tijdens de rest van de opleiding en in je persoonlijke leerdoelen.

Krijg ik een certificaat?

Ja. Je ontvangt een certificaat van deelname wanneer je alle portfolio‑opdrachten succesvol hebt afgerond. Daarnaast geldt als voorwaarde dat je minimaal zeven van de acht bijeenkomsten hebt bijgewoond en de voorgeschreven literatuur hebt bestudeerd.

Gaat de opleiding altijd door?

De basiscursus Intern Begeleider gaat in vrijwel alle gevallen door, omdat er doorgaans voldoende aanmeldingen zijn. Zodra definitief is dat de opleiding start, ontvang je hiervan tijdig bericht.

Is er een vervolgopleiding als ik de basiscursus al heb gedaan?

Ja. Heb je de Basiscursus Intern Begeleider / Kwaliteitscoördinator afgerond en wil je je kennis en vaardigheden verder verdiepen? Dan kun je doorgroeien met de Verdiepingscursus Intern begeleider/kwaliteitscoördinator po. In deze verdiepingscursus ga je intensiever aan de slag met onderwerpen zoals kwaliteitsontwikkeling, datagebruik, coachend leiderschap en schoolverbetering. De inhoud sluit direct aan op de praktijk en bouwt voort op wat je in de basiscursus hebt geleerd.

Zijn er cursussen waarmee ik mijn kennis als IB’er verder kan verbreden?

Ja. Als je jouw perspectief als intern begeleider wilt verbreden, zijn er verschillende cursussen die mooi aansluiten op je rol. Denk aan de Masterclass OGW4D, waarin je verdiept in opbrengstgericht werken en schoolontwikkeling. Ook de cursus Coaching voor IB en coördinatoren is waardevol als je jouw coachende vaardigheden wilt versterken. Daarnaast kan de cursus Gedrag is een signaal helpen om beter inzicht te krijgen in gedragsvragen binnen jouw school.
Deze trainingen bieden elk een andere invalshoek en helpen je om je expertise breder in te zetten binnen de schoolorganisatie.

Kan deze opleiding incompany voor een team IB’ers worden gegeven?

Ja. Vanaf ongeveer 8 deelnemers kan een incompany‑traject worden ingericht met een programma op maat. Vraag hiervoor een offerte aan via de knop 'Ik wil een teamtraining voor mijn school'.